Η σαλμονέλα προέρχεται από τον σολομό (salmon);

Περισσότεροι από 1.000 άνθρωποι αρρωσταίνουν κάθε χρόνο από σαλμονέλα στην Ελλάδα, σύμφωνα με στοιχεία του Εθνικού Οργανισμού Δημοσίας Υγείας (ΕΟΔΥ).

Στην Ευρώπη, το ποσοστό της μόλυνσης φτάνει έφτασε το 2024 στα 18,6 κρούσματα, ανά 100.000 κατοίκους.

Τα συμπτώματα αφορούν διάρροια, έμετο, ναυτία και κοιλιακό πόνο και διαρκούν συνήθως από 4 έως 7 ημέρες, ενώ ως κύριοι υπεύθυνοι αναφέρονται τα αυγά και το κοτόπουλο.

Παρ’ όλα αυτά, στη Βρετανία, χώρα που τις τελευταίες εβδομάδες έχουν αρρωστήσει 474 άνθρωποι με σαλμονέλα, δυο εκ των οποίων πέθαναν, εξετάζουν και άλλες πηγές, πέραν των εισαγόμενων αυγών που είναι η κύρια υπόθεση.

Το BBC εξέτασε την περίπτωση του σολομού, λόγω και της σχέσης του ονόματος του (salmon) με τη σαλμονέλα.

Aναφέρθηκε ότι η μόλυνση με σαλμονέλα, μέσω σολομού είναι πιθανή «μέσω διασταυρούμενης επιμόλυνσης. Aν για παράδειγμα, το νερό που χρησιμοποιείται κατά την προετοιμασία του σολομού είναι μολυσμένο ή έχει κοπεί σε σανίδα που έχει χρησιμοποιηθεί για άλλα μολυσμένα τρόφιμα.

Αλλά αυτός δεν είναι ο λόγος που ονομάζεται σαλμονέλα».

FYI: Οι έγκυες δεν πρέπει να έρχονται σε επαφή με ωμό ή καπνιστό σολομό, καθώς περιέχουν επιβλαβή βακτήρια (πχ το βακτήριο λιστέρια ζει σε μη μαγειρεμένα θαλασσινά) που μπορούν να προκαλέσουν σοβαρή τροφική δηλητηρίαση και κινδύνους για το έμβρυ.

Από πού πήρε το όνομα της η σαλμονέλα

Το γνωστό γένος παθογόνων βακτηρίων που προκαλεί τροφική δηλητηρίαση ονομάστηκε έτσι από τον Daniel E. Salmon, Αμερικανός κτηνίατρος παθολόγος, ο οποίος ηγήθηκε της ερευνητικής ομάδας που αναγνώρισε για πρώτη φορά τα βακτήρια τη δεκαετία του 1880.

Η λοίμωξη που προκαλεί το βακτήριο σαλμονέλα λέγεται σαλμονέλλωση.

Προσβάλλει το πεπτικό σύστημα και το έντερο και συνήθως προκαλεί γαστρεντερίτιδα. Σε πιο σπάνιες περιπτώσεις, μπορεί να προκαλέσει τυφοειδή πυρετό.

Μεταδίδεται μέσω της κατανάλωσης ωμών ή μισοψημένων τροφίμων, όπως

• το κοτόπουλο, η γαλοπούλα (στα πουλερικά, το βακτήριο μπορεί να βρίσκεται στην επιφάνεια, αλλά και πιο βαθιά μέσα στους ιστούς του κρέατος),
• το χοιρινό κρέας (οι χοίροι είναι συχνοί φορείς του βακτηρίου),
• ο κάθε είδους κιμάς (επειδή κατά την άλεση τα βακτήρια που υπάρχουν στην εξωτερική επιφάνεια του κρέατος αναμιγνύονται σε όλη τη μάζα) και τα αυγά, αλλά και από μολυσμένο νερό ή κακή υγιεινή στα χέρια και τις επιφάνειες της κουζίνας, όταν διαχειριζόμαστε κοτόπουλο και κρέας και
• σε μικρότερο βαθμό το μοσχάρι.

Πώς προστατευόμαστε από τη σαλμονέλα

Ο Ενιαίος Φορέας Ελέγχου Τροφίμων (ΕΦΕΤ) συνιστά να μην πλένουμε το ωμό κοτόπουλο στο νεροχύτη, καθώς οι σταγόνες του νερού εκτοξεύουν τη σαλμονέλα στις γύρω επιφάνειες (διασταυρούμενη επιμόλυνση).

Επίσης, βοηθάει να μαγειρεύουμε επαρκώς, καθώς έτσι καταστρέφεται η σαλμονέλα. Για το κοτόπουλο ζητούμενο είναι οι 74°C εσωτερικής θερμοκρασίας και το κρέας δεν πρέπει να είναι ροζ στο εσωτερικό του.

Κάθε φορά εν τω μεταξύ, που διαχειριζόμαστε επίφοβη πρωτεΐνη, χρησιμοποιούμε διαφορετική σανίδα κοπής και μαχαίρι από αυτά που χρησιμοποιούμε για τα άλλα συστατικά του πιάτου (πχ λαχανικά).

Τέλος, δεν πρέπει να αφήνουμε το κρέας εκτός ψυγείου, καθώς η σαλμονέλα πολλαπλασιάζεται ραγδαία σε θερμοκρασίες μεταξύ 5 και 60°C.