Ο ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗΣ “ΗΠΙΕ” FERNET ΣΤΟ ΜΠΟΥΕΝΟΣ ΑΙΡΕΣ – ΕΝΑ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΙΚΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ

Κάπου σε ένα παλιό μπαρ του Μπουένος Άιρες, ανάμεσα σε ποτήρια με fernet, κιθάρες και αργεντίνικες μελωδίες, ένας άγνωστος πλησιάζει μια παρέα Ελλήνων. Τους ρωτά από πού έρχονται και τι κάνουν τόσο μακριά από την πατρίδα τους. Όταν μαθαίνει ότι ταξίδεψαν στην Αργεντινή για να παρουσιάσουν μια κινηματογραφική μεταφορά του «Χριστός Ξανασταυρώνεται», το πρόσωπό του φωτίζεται. «Νίκος Καζαντζάκης!», αναφωνεί με ενθουσιασμό.

Δεν είναι Έλληνας. Είναι ο Jorge, ένας Αργεντινός που έχει διαβάσει Καζαντζάκη, γνωρίζει τον Ζορμπά και ανυπομονεί να δει τη νέα ταινία του Θοδωρή Παπαδουλάκη “Ξανασταυρώνεται”. Μια τυχαία συνάντηση, από εκείνες που δεν μπορείς να προγραμματίσεις σε κανένα ταξίδι, αποδεικνύει κάτι πολύ μεγαλύτερο: ότι η λογοτεχνία μπορεί να διασχίζει ωκεανούς, να αλλάζει γλώσσες και να εξακολουθεί να βρίσκει τον δρόμο της προς τους ανθρώπους.

Και ίσως δεν υπάρχει καταλληλότερος τόπος για να συμβεί αυτό από την Αργεντινή. Μια χώρα χτισμένη πάνω στις ιστορίες εκατομμυρίων μεταναστών, στις μνήμες όσων εγκατέλειψαν την πατρίδα τους αναζητώντας μια καλύτερη ζωή. Μια χώρα όπου οι έννοιες του ξεριζωμού, της ξενιτιάς και της αναζήτησης μιας νέας αρχής δεν αποτελούν αφηρημένα λογοτεχνικά σχήματα, αλλά κομμάτι της συλλογικής της ταυτότητας.

Σε αυτό το περιβάλλον έφτασε το «Recrucified» («Ξανασταυρώνεται»), η νέα ταινία του Θοδωρή Παπαδουλάκη, εμπνευσμένη από το εμβληματικό μυθιστόρημα του Νίκου Καζαντζάκη, για να συμμετάσχει στο 41ο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Μαρ ντελ Πλάτα, στο διαγωνιστικό τμήμα Altered States. Πολύτιμη η βοήθεια του ΕΚΚΟΜΕΔ και του ΕΟΤ στο ταξίδι αυτό.

Η ομάδα (Θοδωρής Παπαδουλάκης, Ιωάννα Δάβη, Δημήτρης Ξενάκης, Αναστάσης Λαουλάκος και Γιάννης Μελιτόπουλος) μάς παραχώρησε το προσωπικό της ημερολόγιο, μεταφέροντάς μας σε ένα ταξίδι όπου ο ελληνικός κινηματογράφος συναντά την Αργεντινή και ο Καζαντζάκης αποδεικνύεται πιο επίκαιρος από ποτέ.

Τετάρτη 28 Οκτωβρίου – Μπουένος Άιρες: Μια μικρή Ελλάδα στην άλλη άκρη του κόσμου

Το ταξί μάς αφήνει στην οδό Viamonte, στην καρδιά του Μπουένος Άιρες, μπροστά σε ένα διατηρητέο κτίριο που θα γίνει το σπίτι μας για τις επόμενες ημέρες. Πριν καλά καλά προλάβουμε να αφήσουμε τις αποσκευές μας, έρχεται η πρώτη απρόσμενη συνάντηση. Ο Γκαμπριέλ Λέρμαν, ένας από τους δύο καλλιτεχνικούς διευθυντές του Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Μαρ ντελ Πλάτα, περνά εντελώς τυχαία από μπροστά μας. Μένει μόλις τρία σπίτια παρακάτω. Μας καλωσορίζει στην πόλη και μας αποχαιρετά με την υπόσχεση να ξαναβρεθούμε σε λίγες ημέρες στο φεστιβάλ.

Η πρώτη μας ουσιαστική γνωριμία με την ελληνική ψυχή της Αργεντινής γίνεται χάρη στη Βιβή Γράψα, πρόεδρο του Πολιτιστικού Συλλόγου Λευκαδίων «Οδυσσέας». Ένας σύλλογος με ιστορία ενός ολόκληρου αιώνα, που ιδρύθηκε από τους πρώτους Λευκαδίτες μετανάστες για να στηρίζει όσους έφταναν σε αυτή τη μακρινή χώρα αναζητώντας μια καλύτερη ζωή. Εκατό χρόνια αργότερα, εξακολουθεί να αποτελεί ζωντανό σημείο αναφοράς για την ελληνική κοινότητα.

Είναι 28η Οκτωβρίου και η Βιβή μάς οδηγεί στην Εθνική Βιβλιοθήκη της Αργεντινής, ένα επιβλητικό κτίριο μπρουταλιστικής αρχιτεκτονικής, όπου η ομογένεια γιορτάζει την επέτειο του «ΟΧΙ».

Και εκεί, για λίγη ώρα, ξεχνάμε ότι βρισκόμαστε χιλιάδες χιλιόμετρα μακριά από την Ελλάδα.

Η αίθουσα είναι γεμάτη. Τσάμικα, καλαματιανά, πεντοζάλι. Νεαρά παιδιά με παραδοσιακές φορεσιές χορεύουν με ενθουσιασμό, κάνουν τσαλίμια στον αέρα και σιγοτραγουδούν τους σκοπούς που συνοδεύουν τα βήματά τους. Η ελληνική παράδοση μοιάζει να έχει ριζώσει βαθιά σε αυτή την πόλη, να έχει περάσει από γενιά σε γενιά, διασχίζοντας ωκεανούς και δεκαετίες.

Σίγουρα έχουμε φύγει από την Ελλάδα; αναρωτιόμαστε κοιτάζοντας γύρω μας.

Στο τέλος της γιορτής έρχεται η σειρά του κινηματογράφου να ενώσει τις δύο πατρίδες. Προβάλλεται το τρέιλερ του «Recrucified» και η ελληνική κοινότητα υποδέχεται με ενθουσιασμό την παρουσία της ταινίας στην Αργεντινή. Ο πρόξενος Μιχάλης Χαϊντούτης και η Χριστίνα Τσαρδίκου, πρόεδρος του Συλλόγου «Νόστος» και εκπρόσωπος της Διεθνούς Εταιρείας Φίλων Νίκου Καζαντζάκη για τη Λατινική Αμερική, μιλούν για την ταινία και προσκαλούν τους παρευρισκόμενους στις προβολές της στο Μαρ ντελ Πλάτα.

Η βραδιά συνεχίζεται με συζητήσεις, γνωριμίες και ιστορίες ανθρώπων που κρατούν ζωντανή τη σχέση τους με την Ελλάδα, ακόμη κι αν η καθημερινότητά τους βρίσκεται στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού. Ο πρόεδρος της Ελληνικής Κοινότητας του Μπουένος Άιρες, Κωνσταντίνος Βουκελάτος, μας πληροφορεί ότι στη χώρα ζουν ίσως και 5.000 Έλληνες.

Και επειδή κάθε ταξίδι έχει και τις γεύσεις του, η πρώτη μας ημέρα στην Αργεντινή ολοκληρώνεται στη Recoleta, στο εστιατόριο Melo, με ένα αυθεντικό αργεντίνικο lomo και την οικογένεια της Βιβής Γράψα: τον σύζυγό της, Basilis Davonis, και τους τρεις γιους τους, Juan Cruz, Harilaos και Stefanos Davonis Grapsas.

Βρισκόμαστε στην άλλη άκρη του κόσμου, κι όμως, η Ελλάδα μοιάζει να μας περιμένει σε κάθε γωνιά.

Πέμπτη 29 Οκτωβρίου – Μπουένος Άιρες: Από τα παλάτια της αριστοκρατίας στις μελωδίες του τάνγκο

Η δεύτερη ημέρα στο Μπουένος Άιρες ξεκινά με μια επίσκεψη στην Ελληνική Πρεσβεία, όπου μας υποδέχεται ο πρέσβης Ευστάθιος Παΐζης-Παραδέλλης. Η κουβέντα περιστρέφεται γύρω από την ελληνική παρουσία στην Αργεντινή, τους ιστορικούς δεσμούς των δύο χωρών, αλλά και τη δύσκολη πολιτική και οικονομική πραγματικότητα που βιώνει σήμερα η χώρα.

Αφήνουμε πίσω μας την πρεσβεία και συνεχίζουμε την περιπλάνησή μας σε μια πόλη που μοιάζει να έχει πολλές διαφορετικές ψυχές.

Ξεναγός μας η Ελένη Κοντουδάκη, φιλόλογος στο ελληνικό σχολείο του Μπουένος Άιρες, όπου ζει από τον περασμένο Φεβρουάριο. Η Ελένη έχει και μια ιδιαίτερη σχέση με τον κόσμο του Θοδωρή Παπαδουλάκη: είναι μητέρα της Καλλίστης, της «μικρής Ηλέκτρας» από την τηλεοπτική σειρά «Το Νησί», και θεία της Μαργώς Κοντουδάκη, που υποδύεται τον Νικόλα στο «Recrucified».

Μαζί της ανακαλύπτουμε ένα Μπουένος Άιρες επιβλητικό, πληθωρικό, γεμάτο αντιθέσεις. Τεράστιες λεωφόροι, εντυπωσιακά μέγαρα, τα περίφημα palacios, που κάποτε αποτελούσαν ιδιωτικές κατοικίες της πάμπλουτης αργεντίνικης αριστοκρατίας και σήμερα στεγάζουν πρεσβείες, μουσεία, δημόσιες υπηρεσίες και πολυτελή ξενοδοχεία.

Και φυσικά, το θρυλικό Teatro Colón, ένα από τα σημαντικότερα λυρικά θέατρα του κόσμου, διάσημο για την εξαιρετική ακουστική του. Ένα αρχιτεκτονικό κόσμημα που υπενθυμίζει τη βαθιά σχέση της πόλης με τη μουσική και τις παραστατικές τέχνες.

Η Ελένη μάς αφηγείται την ιστορία μιας μητρόπολης που διαμορφώθηκε από διαδοχικά κύματα μεταναστών. Ιταλοί, Ισπανοί, Γάλλοι, Γερμανοί και άνθρωποι από κάθε γωνιά της Ευρώπης έφεραν εδώ τις γλώσσες, τις συνήθειες, την αρχιτεκτονική και τις μουσικές τους, δημιουργώντας αυτό το συναρπαστικό πολιτισμικό μωσαϊκό.

Πριν αποχαιρετιστούμε, η Ελένη μάς υπόσχεται ότι θα ταξιδέψει μέχρι το Μαρ ντελ Πλάτα για να δει την ταινία. Και, όπως θα διαπιστώσουμε λίγες ημέρες αργότερα, θα κρατήσει την υπόσχεσή της.

Το βράδυ αλλάζουμε εντελώς σκηνικό. Κατευθυνόμαστε προς το ιστορικό Σαν Τέλμο, μια από τις πιο ατμοσφαιρικές γειτονιές του Μπουένος Άιρες, ακολουθώντας τις συμβουλές του Χαρίλαου, γιου της Βιβής Γράψα, που μας έχει εφοδιάσει με τις καλύτερες προτάσεις για να γνωρίσουμε την πόλη σαν ντόπιοι.

Προορισμός μας το El Aljibe Tango, όπου το τάνγκο αποκτά τον δικό του πρωταγωνιστικό ρόλο. Η παράσταση φιλοξενείται σε ένα αναπαλαιωμένο conventillo του 19ου αιώνα, ένα από εκείνα τα παλιά κτίρια όπου άλλοτε στοιβάζονταν οικογένειες μεταναστών, προσπαθώντας να χτίσουν από την αρχή τη ζωή τους.

Η βραδιά κυλά με μουσική, χορό, ζουμερή αργεντίνικη μπριζόλα και κρασί από τη Rioja.

Παρασκευή 30 Οκτωβρίου – Μπουένος Άιρες: Καφές με τον Μπόρχες, ελληνικές ρίζες και αργεντίνικες ιστορίες

Το Μπουένος Άιρες εξακολουθεί να μας αποκαλύπτει τις διαφορετικές του όψεις. Αυτή τη φορά, η ημέρα ξεκινά στη Recoleta, με έναν καφέ και μια συνάντηση που μας φέρνει ξανά κοντά στην Ελλάδα, παρά τα χιλιάδες χιλιόμετρα που μας χωρίζουν από αυτήν.

Συναντάμε τον Χόρχε Σταματιάνος (Jorge Stamatianos), έναν από τους δύο καλλιτεχνικούς διευθυντές του Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Μαρ ντελ Πλάτα. Γεννημένος και μεγαλωμένος στην Αργεντινή, με οικογενειακές ρίζες στην Πελοπόννησο, ο Σταματιάνος κουβαλά τη δική του ιστορία ελληνικής μετανάστευσης.

Η επαγγελματική του διαδρομή τον οδήγησε στο Λος Άντζελες, όπου εργάστηκε σε σημαντικές θέσεις στον όμιλο της Fox, προτού αποφασίσει να επιστρέψει στην Αργεντινή και να αναλάβει την καλλιτεχνική διεύθυνση του φεστιβάλ.

Η συζήτηση στρέφεται αναπόφευκτα στον κινηματογράφο, αλλά και στις δυσκολίες που αντιμετωπίζει σήμερα ο πολιτισμός στην Αργεντινή. Παρά τις έντονες οικονομικές πιέσεις, το φεστιβάλ επιμένει να αποτελεί έναν ζωντανό τόπο συνάντησης του αργεντίνικου κινηματογράφου με τη διεθνή κινηματογραφική δημιουργία.

Το μεσημέρι μάς βρίσκει στο Palermo, μια από τις πιο ζωντανές γειτονιές της πόλης. Empanadas, chorizo criollo και μια στάση σε ένα από τα περίφημα Bares Notables, τα ιστορικά καφέ και μπαρ που ο δήμος έχει αναγνωρίσει ως κομμάτι της πολιτιστικής κληρονομιάς του Μπουένος Άιρες.

Εδώ, άλλωστε, τα καφέ δεν είναι απλώς χώροι συνάντησης. Είναι κομμάτια της ιστορίας της πόλης, σημεία όπου η λογοτεχνία, η μουσική και η καθημερινότητα συναντήθηκαν για δεκαετίες.

Και φυσικά, δεν θα μπορούσαμε να παραλείψουμε το La Biela, ένα από τα πιο εμβληματικά καφέ της αργεντίνικης πρωτεύουσας, ακριβώς απέναντι από το περίφημο κοιμητήριο της Recoleta, κοντά στην ιστορική εκκλησία Nuestra Señora del Pilar.

Εδώ μάς περιμένει μια ιδιαίτερη συντροφιά. Ο Χόρχε Λουίς Μπόρχες και ο στενός του φίλος, συγγραφέας Αδόλφο Μπιόι Κασάρες, κάθονται ακόμη σε ένα από τα τραπέζια. Όχι βέβαια οι ίδιοι, αλλά τα εντυπωσιακά ομοιώματά τους, δημιουργίες του γλύπτη Fernando Pugliese, που μοιάζουν έτοιμα να πιάσουν κουβέντα με τους θαμώνες.

Πίνουμε λοιπόν τον καφέ μας δίπλα σε δύο από τις σημαντικότερες μορφές της αργεντίνικης λογοτεχνίας. Μια μικρή, σχεδόν κινηματογραφική στιγμή, από εκείνες που κάνουν ένα ταξίδι να αποκτά τη δική του ξεχωριστή αφήγηση.

Το βράδυ επιστρέφουμε στην ελληνική παρέα. Στο El Boliche de Nico δειπνούμε με τον πρόξενο Μιχάλη Χαϊντούτη, Έλληνες του Μπουένος Άιρες και μέλη μιας ελληνικής αντιπροσωπείας, με εκπροσώπους του Υπουργείου Εξωτερικών, των Ηνωμένων Εθνών και του αρμόδιου για τα θρησκεύματα υπουργείου, που βρίσκεται επίσης στην πόλη.

Σάββατο 31 Οκτωβρίου – Από τη Φρίντα Κάλο και τον Μαραντόνα σε ένα μπαρ όπου μας περίμενε ο Καζαντζάκης

Η ημέρα ξεκινά με μια ακόμη συνάντηση που αποδεικνύει πόσο απρόβλεπτες διαδρομές μπορούν να ακολουθήσουν οι συζητήσεις σε ένα ταξίδι.

Ο πρέσβης της Κύπρου στην Αργεντινή, Στέλιος Γεωργιάδης, μας υποδέχεται στο σπίτι του. Η κουβέντα ξεκινά από τον κυπριακό και τον ελληνικό κινηματογράφο, περνά στην ταινία μας και στην παρουσία της στο φεστιβάλ, για να καταλήξει στην Κούβα, το προηγούμενο διπλωματικό του πόστο.

Η Κούβα έχει την τιμητική της και στο τραπέζι, με παραδοσιακές γεύσεις, ενώ η συζήτηση φτάνει μέχρι το Καρναβάλι και το βιβλίο που ο ίδιος μόλις εξέδωσε για το Κυπριακό Καρναβάλι.

Και ύστερα, επιστροφή στους δρόμους του Μπουένος Άιρες. Γιατί αυτή η πόλη δύσκολα σε αφήνει να μείνεις για πολύ σε έναν μόνο κόσμο.

Στο MALBA, το Μουσείο Λατινοαμερικανικής Τέχνης, ανακαλύπτουμε μια εξαιρετική έκθεση αφιερωμένη στη Φρίντα Κάλο, μια δημιουργό που μετέτρεψε τον προσωπικό πόνο, την ταυτότητα και την ίδια της τη ζωή σε τέχνη.

Λίγο αργότερα, το σκηνικό αλλάζει ξανά. Βρισκόμαστε στα πολύχρωμα στενά της La Boca, εκεί όπου οι προσόψεις των σπιτιών μοιάζουν με ζωγραφικούς πίνακες και η ποδοσφαιρική λατρεία αποκτά σχεδόν θρησκευτικές διαστάσεις.

Ο Μέσι και ο Μαραντόνα μάς κοιτάζουν από τους τοίχους, μέσα από τεράστιες τοιχογραφίες, προσωπογραφίες και εικόνες που μαρτυρούν ότι εδώ το ποδόσφαιρο είναι κάτι πολύ περισσότερο από άθλημα. Είναι ταυτότητα, υπερηφάνεια, συλλογική μνήμη.

Ένα ποτήρι fernet και μια απρόσμενη συνάντηση με τον Καζαντζάκη

Το βράδυ συναντάμε τον Άγγελο και τη Δέσποινα, ένα ζευγάρι Ελλήνων που γνωρίσαμε στο ταξίδι και οι οποίοι πήραν μια γενναία απόφαση: άφησαν για έξι μήνες τις δουλειές και την καθημερινότητά τους για να ταξιδέψουν στη Λατινική Αμερική.

Μας οδηγούν στο El Boliche de Roberto, στη γειτονιά Almagro, ένα ιστορικό μπαρ που λειτουργεί από το 1893. Εδώ ο χρόνος μοιάζει να κυλά διαφορετικά. Η μουσική δεν προσφέρεται ως τουριστικό θέαμα, αλλά γεννιέται αυθόρμητα ανάμεσα στους θαμώνες. Γύρω από τα τραπέζια, με τη συνοδεία μιας κιθάρας, ακούγονται chacarera, zamba και cueca, παραδοσιακοί ρυθμοί που κουβαλούν τη λαϊκή μουσική ιστορία της Αργεντινής.

Και κάπου εκεί συμβαίνει κάτι που κανείς μας δεν περίμενε.

Ένας θαμώνας, ο Jorge, μας πλησιάζει και μας ρωτά στα ισπανικά αν είμαστε Έλληνες. Του απαντάμε καταφατικά και η συζήτηση ξεκινά. Θέλει να μάθει τι μας έφερε τόσο μακριά από την πατρίδα μας. Του εξηγούμε ότι βρισκόμαστε στην Αργεντινή για να παρουσιάσουμε στο Φεστιβάλ του Μαρ ντελ Πλάτα μια κινηματογραφική μεταφορά του «Χριστός Ξανασταυρώνεται».

«Νίκος Καζαντζάκης!», αναφωνεί με ενθουσιασμό.

Κοιταζόμαστε έκπληκτοι. Πώς γίνεται ένας άγνωστος σε ένα μπαρ του Almagro να γνωρίζει τόσο καλά τον Έλληνα συγγραφέα;

Ο Jorge μάς κερνά fernet με κόκα κόλα, το εξαιρετικά δημοφιλές στην Αργεντινή ποτό με βάση το πικρό ιταλικό λικέρ, και αρχίζει να μας μιλά για τη σχέση του με το έργο του Καζαντζάκη. Έχει διαβάσει τα βιβλία του, γνωρίζει τον Ζορμπά, έχει δει την κινηματογραφική μεταφορά του και θέλει πολύ να παρακολουθήσει το «Recrucified».

Η έκπληξή μας είναι μεγάλη, αλλά όσο περνούν οι ημέρες συνειδητοποιούμε ότι ο Jorge δεν αποτελεί κάποια σπάνια εξαίρεση. Ο Καζαντζάκης είναι ένας συγγραφέας που οι Αργεντινοί γνωρίζουν, έχουν διαβάσει και εξακολουθούν να ανακαλύπτουν.

Και αυτό δεν είναι καθόλου τυχαίο. Η Αργεντινή υπήρξε μια από τις σημαντικότερες πύλες εισόδου του έργου του στον ισπανόφωνο κόσμο. Το 1954 κυκλοφόρησαν στο Μπουένος Άιρες οι πρώτες ισπανικές μεταφράσεις του «Ζορμπά» («Alexis el griego») και του «Χριστός Ξανασταυρώνεται» («Cristo de nuevo crucificado»).

Πίσω από αυτή τη διαδρομή βρισκόταν ο εκδότης Carlos Lohlé, ολλανδικής καταγωγής, προσωπικός φίλος και θαυμαστής του Καζαντζάκη, που συνέβαλε καθοριστικά στη διάδοση του έργου του στη Λατινική Αμερική.

Περισσότερες από επτά δεκαετίες αργότερα, σε ένα παλιό μπαρ του Μπουένος Άιρες, ένας άγνωστος μάς θυμίζει πόσο μακριά μπορούν να ταξιδέψουν οι λέξεις ενός συγγραφέα.

Και κάπως έτσι, ανάμεσα σε ένα ποτήρι fernet και τις μελωδίες μιας κιθάρας, ο Καζαντζάκης γίνεται για μια ακόμη φορά ο απρόσμενος πρωταγωνιστής του ταξιδιού μας.

Πέμπτη 5 Νοεμβρίου – Από την απέραντη Πάμπα στη λάμψη του κόκκινου χαλιού

Αφήνουμε πίσω μας το Μπουένος Άιρες και παίρνουμε τον δρόμο για το Μαρ ντελ Πλάτα. Μπροστά μας απλώνεται η Πάμπα, η αχανής, εύφορη πεδιάδα της Αργεντινής, ένας τόπος σχεδόν μυθικός, συνδεδεμένος με τους γκάουτσο, τους θρυλικούς καβαλάρηδες της χώρας, και τα αμέτρητα κοπάδια βοοειδών που έχουν κάνει το αργεντίνικο κρέας διάσημο σε ολόκληρο τον κόσμο.

Πέντε ώρες οδήγησης μέσα σε ένα τοπίο που μοιάζει να μην έχει τέλος. Ο ορίζοντας απλώνεται ανεμπόδιστος, ο ήλιος λάμπει και η άνοιξη του Νοτίου Ημισφαιρίου μάς θυμίζει διαρκώς πόσο μακριά βρισκόμαστε από την Ελλάδα, όπου ο Νοέμβριος έχει ήδη φέρει το φθινόπωρο.

Στην παρέα μας έχει προστεθεί πλέον και ο Αναστάσης Λαουλάκος, πρωταγωνιστής του «Recrucified», που μόλις έφτασε από την Αθήνα. Η ομάδα της ταινίας είναι έτοιμη για το σημαντικότερο κομμάτι αυτού του ταξιδιού: την παρουσίασή της στο 41ο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Μαρ ντελ Πλάτα.

Φτάνουμε το απόγευμα, ανήμερα της έναρξης του φεστιβάλ. Το Μαρ ντελ Πλάτα, η παραθαλάσσια πόλη που για λίγες ημέρες μετατρέπεται σε σημείο συνάντησης κινηματογραφιστών από ολόκληρο τον κόσμο, μας υποδέχεται με την προσμονή μιας μεγάλης κινηματογραφικής γιορτής.

Τα άνετα ρούχα του ταξιδιού δίνουν τη θέση τους στα επίσημα και εμείς βρισκόμαστε να περπατάμε στο κόκκινο χαλί της τελετής έναρξης, στο Teatro Auditorium, με την εντυπωσιακή Sala Astor Piazzolla.

Η αυλαία του φεστιβάλ ανοίγει με την προβολή της ταινίας «Wild Horse Nine» του Μάρτιν ΜακΝτόνα, με πρωταγωνιστές τους Τζον Μάλκοβιτς, Σαμ Ρόκγουελ και Στιβ Μπουσέμι.

Ο Καζαντζάκης ετοιμάζεται σιγά σιγά να συναντήσει το κοινό της Αργεντινής στη μεγάλη οθόνη.

Παρασκευή 6 Νοεμβρίου – Μαρ ντελ Πλάτα: Η μεγάλη πρεμιέρα και η συγκίνηση του πρώτου χειροκροτήματος

Το Μαρ ντελ Πλάτα είναι μια πόλη που μοιάζει να κουβαλά ακόμη κάτι από τη λάμψη μιας άλλης εποχής. Ένα κοσμοπολίτικο παραθαλάσσιο θέρετρο, που γνώρισε ημέρες δόξας τη δεκαετία του ’60 και κάθε Νοέμβριο ξαναβρίσκει τον κοσμοπολίτικο χαρακτήρα του, μεταμορφωμένο αυτή τη φορά σε κινηματογραφική γιορτή.

Για δέκα ημέρες, οι δρόμοι, τα θέατρα και οι κινηματογραφικές αίθουσες γεμίζουν με δημιουργούς, ηθοποιούς, δημοσιογράφους και σινεφίλ από κάθε γωνιά του κόσμου. Το Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Μαρ ντελ Πλάτα, το μοναδικό της Λατινικής Αμερικής που ανήκει στην κατηγορία Α της FIAPF, αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους κινηματογραφικούς θεσμούς της ηπείρου. Και για εμάς, φέτος, είναι ο τόπος όπου το «Recrucified» θα συναντήσει για πρώτη φορά το κοινό της Αργεντινής.

Πριν όμως έρθει η μεγάλη στιγμή, έχουμε λίγο χρόνο να γνωρίσουμε την πόλη.

Θαλάσσια λιοντάρια, γκάουτσο και αναμνήσεις μιας άλλης εποχής

Στο λιμάνι μάς περιμένει ένα από τα πιο χαρακτηριστικά σύμβολα του Μαρ ντελ Πλάτα: τα θαλάσσια λιοντάρια, οι περίφημοι lobos marinos, που φιγουράρουν ακόμη και στο λογότυπο του φεστιβάλ. Ανάμεσα στις κίτρινες ψαρόβαρκες, επισκεπτόμαστε τη φυσική αποικία τους, τη Reserva Faunística de Lobos Marinos, και για λίγο γινόμαστε ξανά παιδιά.  Πρόκειται για ένα από τα ιδιαίτερα φυσικά αξιοθέατα της περιοχής, με το θαλάσσιο λιοντάρι να έχει ανακηρυχθεί Φυσικό Μνημείο της πόλης από το 1994.

Λίγο πιο πέρα, στη διάσημη Rambla, το επιβλητικό Casino Central, που χρονολογείται από το 1939, θυμίζει τη χρυσή εποχή του παραθαλάσσιου θερέτρου, όταν το Μαρ ντελ Πλάτα αποτελούσε αγαπημένο προορισμό της αργεντίνικης υψηλής κοινωνίας.

Αλλά η Αργεντινή δεν είναι μόνο θάλασσα και κοσμοπολίτικη λάμψη. Είναι και η χώρα των γκάουτσο, των θρυλικών καβαλάρηδων της απέραντης Πάμπας, με τη βαθιά παράδοση στην εκτροφή αλόγων και στην ιππική τέχνη.

Στο Μαρ ντελ Πλάτα, αυτή η παράδοση παραμένει ζωντανή μέσα από ιππικούς ομίλους, κέντρα και αγώνες που αποτελούν μέρος της τοπικής ζωής. Το Parque Camet και το Centro Hípico General Pueyrredón συγκαταλέγονται στις στάσεις της περιήγησής μας, προσφέροντάς μας μια ακόμη εικόνα της αργεντίνικης κουλτούρας.

Τα φώτα σβήνουν. Ο Καζαντζάκης συναντά το κοινό της Αργεντινής

Η ανεμελιά της περιήγησης δίνει σταδιακά τη θέση της στην αγωνία. Σε λιγότερο από μία ώρα θα πραγματοποιηθεί η πρώτη προβολή του «Recrucified».

Στις 17:50, στο Paseo Aldrey, σε μία από τις έξι σύγχρονες κινηματογραφικές αίθουσες που φιλοξενούν τις προβολές του φεστιβάλ, η ταινία μας ετοιμάζεται να συναντήσει το κοινό.

Και μαζί της έρχονται όλα εκείνα τα ερωτήματα που συνοδεύουν κάθε πρεμιέρα.

Θα γεμίσει η αίθουσα; Θα αγγίξει η ιστορία τους θεατές; Θα μπορέσουν άνθρωποι που ζουν στην άλλη άκρη του κόσμου να συνδεθούν με τους χαρακτήρες, τα διλήμματα και τις συγκρούσεις ενός μυθιστορήματος βαθιά ριζωμένου στην ελληνική πραγματικότητα;

Την ταινία προλογίζει η Agustina Dantiacq, από το INCAA, το Εθνικό Ινστιτούτο Κινηματογράφου της Αργεντινής. Μιλά για το φεστιβάλ, για το τμήμα στο οποίο συμμετέχει το «Recrucified», για την παρουσία μιας ελληνικής κινηματογραφικής ομάδας τόσο μακριά από την πατρίδα της και, φυσικά, για το εμβληματικό μυθιστόρημα του Νίκου Καζαντζάκη που βρίσκεται πίσω από την ταινία.

Ύστερα, τα φώτα χαμηλώνουν.

Η οθόνη φωτίζεται.

Και για δύο ώρες, ο κόσμος του Καζαντζάκη ζωντανεύει μπροστά σε ένα κοινό που τον ανακαλύπτει μέσα από την κινηματογραφική ματιά του Θοδωρή Παπαδουλάκη.

Όταν τα φώτα ανάβουν ξανά, ακούγεται ένα θερμό, εγκάρδιο χειροκρότημα. Η πρώτη μεγάλη αγωνία έχει πλέον δώσει τη θέση της στην ανακούφιση και στη συγκίνηση.

Όσα δεν φαίνονται στην οθόνη

Ακολουθεί συζήτηση με το κοινό και οι ερωτήσεις δεν αργούν να έρθουν. Πώς μεταφέρεται ένα τόσο σύνθετο λογοτεχνικό έργο στον κινηματογράφο; Πώς συμπυκνώνονται οι πολλαπλές ιστορίες και οι χαρακτήρες του σε μια ταινία δύο ωρών; Ποιες είναι οι μεγαλύτερες προκλήσεις για τον σκηνοθέτη, τους ηθοποιούς και τους παραγωγούς;

Ο Θοδωρής Παπαδουλάκης μιλά για την επίπονη διαδικασία της διασκευής. Για όλα όσα χρειάστηκε να κρατήσει, να μετασχηματίσει ή να αφήσει έξω από τον πλούσιο κόσμο του Καζαντζάκη, προκειμένου να δημιουργήσει μια κινηματογραφική αφήγηση με δικό της ρυθμό και συνοχή.

Ο πρωταγωνιστής Αναστάσης Λαουλάκος στέκεται σε μια ιδιαίτερη ερμηνευτική πρόκληση: το τραύλισμα του ήρωά του. Μιλά για την έρευνα που προηγήθηκε, για την προσπάθεια να αποδώσει αυτό το χαρακτηριστικό με αλήθεια και σεβασμό, χωρίς να διαταράσσει τον ρυθμό της ερμηνείας του.

Η παραγωγός Ιωάννα Δάβη αναφέρεται στη σύνθετη διαδρομή της παραγωγής και στη σημασία της διεθνούς συνεργασίας. Ελλάδα, Λουξεμβούργο, Ιταλία και Κύπρος ένωσαν δυνάμεις για να γίνει πραγματικότητα μια ιδιαίτερα απαιτητική ταινία, με προϋπολογισμό υψηλό για τα ελληνικά δεδομένα.

Η προβολή ολοκληρώνεται με φωτογραφίες, θερμές κουβέντες και θεατές που θέλουν να μοιραστούν τις εντυπώσεις τους.

Και εκεί, χιλιάδες χιλιόμετρα μακριά από την Ελλάδα, συνειδητοποιούμε ξανά κάτι που συχνά μοιάζει αυτονόητο, αλλά κάθε φορά μάς συγκινεί: ο κινηματογράφος δεν χρειάζεται κοινή γλώσσα για να δημιουργήσει βαθιά ανθρώπινη επικοινωνία.

Αρκεί μια ιστορία που αξίζει να ειπωθεί. Και ανθρώπους πρόθυμους να την ακούσουν.

Σάββατο 7 Νοεμβρίου – Ο Καζαντζάκης μιλά ισπανικά και η ομογένεια επιστρέφει για λίγο στην πατρίδα

Το πρωινό του Σαββάτου είναι αφιερωμένο στον άνθρωπο που, με έναν τρόπο σχεδόν αόρατο, μας συνοδεύει σε κάθε βήμα αυτού του ταξιδιού: τον Νίκο Καζαντζάκη.

Το Φεστιβάλ του Μαρ ντελ Πλάτα έχει διοργανώσει μια ξεχωριστή εκδήλωση με τίτλο «Nico Kazantzakis en el cine: de “Zorba el griego” a “Recrucified”», επιχειρώντας να φωτίσει τη μακρά και γόνιμη σχέση του μεγάλου Έλληνα συγγραφέα με τον κινηματογράφο.

Γύρω από ένα χαμηλό τραπέζι κάθονται ο σκηνοθέτης Θοδωρής Παπαδουλάκης, ο πρωταγωνιστής Αναστάσης Λαουλάκος, η παραγωγός Ιωάννα Δάβη και η Χριστίνα Τσαρδίκου, εκπρόσωπος της Διεθνούς Εταιρείας Φίλων Νίκου Καζαντζάκη για τη Λατινική Αμερική. Τη συζήτηση συντονίζει ο ελληνικής καταγωγής καλλιτεχνικός διευθυντής του φεστιβάλ, Χόρχε Σταματιάνος.

Δύο διερμηνείς μεταφέρουν τις κουβέντες από τα ελληνικά στα ισπανικά και αντίστροφα. Και κάπως έτσι, ο Καζαντζάκης ταξιδεύει για ακόμη μία φορά ανάμεσα σε δύο γλώσσες και δύο πολιτισμούς.

Από τον εμβληματικό «Ζορμπά» του Μιχάλη Κακογιάννη μέχρι το σημερινό «Recrucified», η συζήτηση, πλαισιωμένη από κινηματογραφικά αποσπάσματα και οπτικοακουστικό υλικό, αναδεικνύει τη διαχρονική γοητεία του έργου του, τη διεθνή απήχησή του και τη συνεχή παρουσία του στη μεγάλη οθόνη.

Μια ζωγράφος, ένα παλιό βιβλίο και μια απρόσμενη συνάντηση

Το μεσημέρι μάς βρίσκει στο María Bertone – Galería de Sabores, ένα εστιατόριο όπου η γαστρονομία συναντά τη ζωγραφική.

Η ιδιοκτήτρια, María Bertone, δεν περιορίζεται στη μαγειρική. Ζωγραφίζει κιόλας, και οι πίνακές της καλύπτουν τους τοίχους του χώρου, μετατρέποντας το εστιατόριο σε μια μικρή, προσωπική γκαλερί.

Μας αφηγείται ότι άρχισε να ζωγραφίζει ως διέξοδο την περίοδο της πανδημίας. Μια δημιουργική ανάγκη που γεννήθηκε μέσα στον εγκλεισμό και βρήκε τη θέση της στην καθημερινότητά της.

Και ύστερα, η κουβέντα παίρνει μια γνώριμη, πια, τροπή.

Μαθαίνουμε ότι η María είχε διαβάσει τον «Χριστό Ξανασταυρώνεται» όταν ήταν ακόμη έφηβη.

Άλλη μία απρόσμενη συνάντηση με τον Καζαντζάκη, αυτή τη φορά ανάμεσα σε πιάτα, χρώματα και ζωγραφικούς πίνακες. Της μιλάμε για την ταινία και προσκαλούμε την ίδια και τον σύζυγό της στην τελευταία μας προβολή, την επόμενη ημέρα.

Δεν έχουμε, όμως, πολύ χρόνο για να μείνουμε περισσότερο. Μας περιμένει μια από τις πιο συγκινητικές στιγμές του ταξιδιού.

Μια γεμάτη αίθουσα και μια Ελλάδα που δεν ξεχνιέται

Το φεστιβάλ έχει οργανώσει μια ειδική δωρεάν προβολή του «Recrucified» στο εμβληματικό Teatro Municipal Colón, δίνοντας τη δυνατότητα στην ελληνική κοινότητα του Μαρ ντελ Πλάτα, αλλά και σε όσους ταξίδεψαν από το Μπουένος Άιρες, να παρακολουθήσουν την ταινία.

Φτάνουμε στο θέατρο και βλέπουμε την αίθουσα να γεμίζει σιγά σιγά. Ανάμεσα στους θεατές αρχίζουμε να διακρίνουμε γνώριμα πρόσωπα. Είναι οι άνθρωποι που μας είχαν υποδεχτεί τις προηγούμενες ημέρες στο Μπουένος Άιρες, που μας είχαν ανοίξει τα σπίτια τους, είχαν μοιραστεί μαζί μας ιστορίες και είχαν υποσχεθεί ότι θα έρθουν στο φεστιβάλ.

Και τώρα βρίσκονται εδώ.

Μας συστήνουν σε συγγενείς, φίλους και μέλη της ελληνικής κοινότητας του Μαρ ντελ Πλάτα. Έλληνες και Αργεντινοί, άνθρωποι διαφορετικών ηλικιών, με διαφορετικές προσωπικές διαδρομές, έχουν συγκεντρωθεί για να δουν μια ταινία που τους συνδέει, με τον έναν ή τον άλλον τρόπο, με την Ελλάδα.

Για κάποιους είναι η γλώσσα που εξακολουθούν να μιλούν στο σπίτι. Για άλλους, οι αναμνήσεις των γονιών ή των παππούδων τους. Για κάποιους ακόμη, μια πατρίδα που γνωρίζουν περισσότερο μέσα από τις αφηγήσεις της οικογένειάς τους παρά από προσωπικές εμπειρίες.

Και τώρα, μέσα από την οθόνη, θα αντικρίσουν ξανά ελληνικά τοπία, θα ακούσουν ελληνικές φωνές, θα επιστρέψουν για λίγο σε έναν τόπο που εξακολουθεί να υπάρχει μέσα τους.

Την προβολή προλογίζει ο ίδιος ο Χόρχε Σταματιάνος, εμφανώς συγκινημένος και υπερήφανος για την παρουσία μιας ελληνικής ταινίας στο φεστιβάλ.

Στο τέλος, οι αγκαλιές, τα χαμόγελα, οι φωτογραφίες και τα συγχαρητήρια διαδέχονται το ένα το άλλο.

Κυριακή 8 Νοεμβρίου – Από τη «Σπηλιά των Μαντιλιών» στο τελευταίο χειροκρότημα

Η τελευταία μας ημέρα στο Μαρ ντελ Πλάτα ξημερώνει με την επιθυμία να γνωρίσουμε και μια διαφορετική όψη της Αργεντινής. Μακριά από τις κινηματογραφικές αίθουσες, τα κόκκινα χαλιά και τους πολυσύχναστους δρόμους του παραθαλάσσιου θερέτρου.

Προορισμός μας η Sierra de los Padres, μια καταπράσινη περιοχή περίπου 20 χιλιόμετρα από την πόλη, αγαπημένος τόπος απόδρασης των κατοίκων για περίπατο, φαγητό και επαφή με τη φύση.

Το όνομά της παραπέμπει στους Ιησουίτες μοναχούς που εγκαταστάθηκαν στην περιοχή τον 18ο αιώνα, ενώ σήμερα αποτελεί έναν μικρό κόσμο από χαμηλούς λόφους, εξοχικά τοπία και ήσυχους δρόμους.

Στη La Cumbre, μικρά καταστήματα με τοπικά προϊόντα, γλυκά και χειροτεχνήματα μάς συστήνουν μια Αργεντινή διαφορετική από εκείνη των μεγάλων λεωφόρων του Μπουένος Άιρες.

Λίγο πιο πέρα απλώνεται η Laguna de los Padres, μια λίμνη μέσα σε πλούσια βλάστηση, σημαντικό φυσικό καταφύγιο της περιοχής. Οι ντόπιοι έρχονται εδώ για να περπατήσουν δίπλα στο νερό, να παρατηρήσουν τα πουλιά, να ψαρέψουν, να κάνουν κανό ή απλώς να περάσουν μερικές ώρες μακριά από την πόλη.

Και φυσικά, ακόμη και εδώ, μας περιμένει μια μικρή ανθρώπινη ιστορία.

Στις όχθες της λίμνης συναντάμε μια μεγάλη οικογένεια που γιορτάζει τα 90ά γενέθλια της γιαγιάς. Είκοσι άνθρωποι, παιδιά και εγγόνια, συγκεντρωμένοι γύρω από ένα τραπέζι, μοιράζονται φαγητό, γέλια και αναμνήσεις.

Όταν μαθαίνουν πως είμαστε Έλληνες κινηματογραφιστές, μας καλούν να βγάλουμε όλοι μαζί μια φωτογραφία. Μια απλή, αυθόρμητη χειρονομία, από αυτές που κάνουν την απόσταση ανάμεσα σε αγνώστους να εξαφανίζεται μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα.

Το μεσημέρι δοκιμάζουμε asado, το παραδοσιακό αργεντίνικο κρέας που ψήνεται αργά γύρω από τη φωτιά. Κάτι που μας θυμίζει έντονα το κρητικό αντικριστό και γίνεται άλλη μία μικρή αφορμή να ανακαλύψουμε απρόσμενες συγγένειες ανάμεσα στους δύο τόπους.

Στα ίχνη των γκάουτσο και της αργεντίνικης λογοτεχνίας

Επόμενη στάση, το Museo Municipal José Hernández, δίπλα στη λίμνη που μας μεταφέρει σε μια άλλη εποχή, τότε που η ζωή στην αργεντίνικη ύπαιθρο περιστρεφόταν γύρω από τη γη, τα κοπάδια και τους γκάουτσο.

Περιδιαβαίνουμε τις αίθουσές του, ανάμεσα σε αντικείμενα των αυτόχθονων πληθυσμών, ιστορικά τεκμήρια από την παρουσία των Ιησουιτών και καθημερινά σκεύη των παλιών αγροτικών οικογενειών.

Η «Σπηλιά των Μαντιλιών» και οι ευχές που μένουν δεμένες στα βράχια

Η πιο ιδιαίτερη, όμως, στάση της ημέρας μάς περιμένει στον δρόμο της επιστροφής. Είναι η Gruta de los Pañuelos, η περίφημη «Σπηλιά των Μαντιλιών», ένας φυσικός βραχώδης σχηματισμός που έχει μετατραπεί σε τόπο προσκυνήματος και προσωπικών ευχών.

Ανάμεσα στους βράχους βρίσκεται μια εικόνα της Παναγίας της Luján, της ιδιαίτερα αγαπητής στην Αργεντινή μορφής της Παναγίας.

Η τοπική παράδοση αφηγείται ότι το 1949 ένα ζευγάρι Ιταλών μεταναστών, που δεν μπορούσε να αποκτήσει παιδί, άφησε εκεί την εικόνα και έδεσε δύο μαντήλια, ζητώντας να πραγματοποιηθεί η επιθυμία του.

Όταν, σύμφωνα με την παράδοση, η ευχή τους εκπληρώθηκε, επέστρεψαν και έδεσαν περισσότερα μαντήλια ως ένδειξη ευγνωμοσύνης. Και έτσι γεννήθηκε ένα έθιμο που συνεχίζεται μέχρι σήμερα.

Χιλιάδες πολύχρωμα μαντήλια είναι δεμένα ανάμεσα στους βράχους. Κάθε ένα κρύβει μια προσωπική ιστορία, μια προσδοκία, μια προσευχή ή ένα ευχαριστώ.

Στεκόμαστε για λίγο μπροστά σε αυτή την παράξενη, συγκινητική εικόνα. Σκέφτεσαι πόσοι άνθρωποι πέρασαν από εδώ, πόσες αγωνίες και πόσες ελπίδες άφησαν πίσω τους, δεμένες σε ένα μικρό κομμάτι ύφασμα.

Προσκυνάμε και δένουμε κι εμείς το δικό μας μαντήλι, κάνοντας μια ευχή.

Η τελευταία προβολή και οι άνθρωποι που έκαναν το ταξίδι αξέχαστο

Το βράδυ μάς περιμένει η τρίτη και τελευταία προβολή του «Recrucified», στις 20:10, στο Paseo Aldrey.

Μέχρι τότε, έχουμε την ευκαιρία να παρακολουθήσουμε και άλλες ταινίες του φεστιβάλ, στην επιβλητική αίθουσα του Auditorium, να ανακαλύψουμε διαφορετικές κινηματογραφικές φωνές και ιστορίες που έχουν φτάσει ως εδώ από κάθε γωνιά του κόσμου.

Όταν φτάνει η ώρα της δικής μας προβολής, η αίθουσα είναι γεμάτη. Και ανάμεσα στους θεατές μάς περιμένουν ξανά γνώριμα πρόσωπα.

Η Ελένη Κοντουδάκη, η φιλόλογος που μας είχε ξεναγήσει στο Μπουένος Άιρες, έχει ταξιδέψει 400 χιλιόμετρα για να παρακολουθήσει την ταινία, κρατώντας την υπόσχεση που μας είχε δώσει από την πρώτη στιγμή.

Είναι επίσης εκεί η María Bertone, η ιδιοκτήτρια του εστιατορίου με τους ζωγραφικούς πίνακες, μαζί με τον σύζυγό της. Η γυναίκα που μας είχε εξομολογηθεί ότι διάβασε τον «Χριστό Ξανασταυρώνεται» στην εφηβεία της βρίσκεται τώρα απέναντι από τη μεγάλη οθόνη, βλέποντας μια ιστορία που γνώρισε μέσα από τις σελίδες ενός βιβλίου να αποκτά νέα ζωή.

Η προβολή ολοκληρώνεται, αλλά ο κόσμος δεν βιάζεται να φύγει.

Παρά την προχωρημένη ώρα, οι θεατές παραμένουν στην αίθουσα. Θέλουν να γνωρίσουν τους συντελεστές, να μοιραστούν τις σκέψεις τους, να φωτογραφηθούν με τον Αναστάση Λαουλάκο, να του μιλήσουν για την ερμηνεία του.

Ένα ακόμη θερμό χειροκρότημα κλείνει τη βραδιά.

Λίγο αργότερα, η María μάς στέλνει ένα συγκινητικό μήνυμα με τις σκέψεις και τις εντυπώσεις που της άφησε η ταινία.

Και κάπως έτσι, η τελευταία προβολή αποκτά έναν ιδιαίτερα προσωπικό χαρακτήρα.

Δευτέρα 9 Νοεμβρίου – Η επιστροφή

Αφήνουμε το Mar del Plata για το Buenos Aires και την πτήση της επιστροφής, με μια στάση στο Cariló, ένα ξεχωριστό και κοσμοπολίτικο παραθαλάσσιο θέρετρο μέσα σε πευκοδάσος πάνω στον Ατλαντικό, με χωμάτινους δρόμους και βίλες ανάμεσα στα δέντρα και σε αμμόλοφους. Εκεί τρώμε την τελευταία μας αργεντίνικη μπριζόλα πριν ξαναβγούμε στην Πάμπα και στη Ruta 2, τον δρόμο που μας οδηγεί ξανά στην πρωτεύουσα.

Επίλογος

Η παρουσία μας στο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Μαρ ντελ Πλάτα και η παρουσίαση της ταινίας «Recrucified» νιώσαμε ότι ξεπέρασαν τα όρια μιας απλής κινηματογραφικής συμμετοχής. Αποτέλεσαν μια συνάντηση πολιτισμών, ιστορικών διαδρομών και κοινών ανθρώπινων αναζητήσεων.

Η Αργεντινή είναι μια χώρα που οικοδομήθηκε μέσα από τη μετανάστευση. Εκατομμύρια άνθρωποι από διαφορετικές γωνιές του κόσμου, ανάμεσά τους και Έλληνες, έφτασαν στις ακτές της αναζητώντας μια νέα πατρίδα, ασφάλεια, ελευθερία και την ευκαιρία να χτίσουν μια καλύτερη ζωή. Έφεραν μαζί τους τις μνήμες, τις παραδόσεις, τη γλώσσα και τον πολιτισμό τους, συμβάλλοντας στη διαμόρφωση της μοναδικής της ταυτότητας.

Μέσα σε αυτό το ιστορικό και πολιτισμικό περιβάλλον, τα μηνύματα του «Recrucified», που βασίζεται στο διαχρονικό έργο του Νίκου Καζαντζάκη «Ο Χριστός Ξανασταυρώνεται», αποκτούν ιδιαίτερη επικαιρότητα. Η προσφυγιά, ο ξεριζωμός, η κοινωνική αδικία, η κατάχρηση της εξουσίας, η υποκρισία, αλλά και η ανάγκη για ελευθερία, αλληλεγγύη και ανθρώπινη αξιοπρέπεια αποτελούν ζητήματα που υπερβαίνουν σύνορα, γλώσσες και εποχές.

Ο Καζαντζάκης μάς υπενθυμίζει ότι η πραγματική ανθρωπιά δοκιμάζεται στον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζουμε τον ξένο, τον αδύναμο και τον κατατρεγμένο. Και αυτή είναι ίσως η βαθύτερη γέφυρα που ενώνει την ιστορία της Αργεντινής με την ιστορία που αφηγείται η ταινία μας.

Από την Κρήτη και την Ελλάδα μέχρι τις ακτές της Αργεντινής, η ιστορία μπορεί να αλλάζει γλώσσα, αλλά η ανθρώπινη ψυχή εξακολουθεί να αναζητά τα ίδια πράγματα: ελευθερία, δικαιοσύνη, αξιοπρέπεια και μια πατρίδα όπου κανείς δεν θα αισθάνεται ξένος…