Γιατροί του Κόσμου: Παρεμβαίνουν όπου χρειάζεται για τη στήριξη των προσφύγων

Τον πρώτο απολογισμό των δράσεων του 12μηνου προγράμματος ” Πρόσβαση σε δωρεάν και ποιοτική ιατρική φροντίδα για πρόσφυγες στην Ελλάδα ” που εφαρμόζουν 5 αντιπροσωπείες των Γιατρών του Κόσμου (Ελλάδα, Βέλγιο, Γαλλία, Ισπανία, Ηνωμένο Βασίλειο), με τη χρηματοδότηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης, παρουσίασαν το μεσημέρι της Τετάρτης σε κοινή συνέντευξη Τύπου, στο γραφείο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στην Αθήνα, οι επικεφαλής του εγχειρήματος.

Το πρόγραμμα εφαρμόζεται από τον Απρίλιο του 2016, σε 12 προσφυγικούς καταυλισμούς και συγκεκριμένα σε Ελληνικό, Μαλακάσα, Σχιστό, Τρίκαλα, Βόλο, Κατσικά, Κόνιτσα, Φιλιππιάδα, Φανερωμένη, Δολιανά, Καβάλα και Βασιλικά, απασχολώντας 130 εργαζόμενους πολλών ειδικοτήτων, που φροντίζουν για τη σωματική, ψυχική και σεξουαλική-αναπαραγωγική υγεία των προσφύγων.

Ο Νικήτας Κανάκης, πρόεδρος της ελληνικής αντιπροσωπείας των Γιατρών του Κόσμου, τόνισε στην εισήγησή του πως το πρόβλημα είναι Ευρωπαϊκό και όχι Ελληνικό και ως τέτοιο πρέπει να αντιμετωπίζεται, ζητώντας περισσότερη αλληλεγγύη μεταξύ των κρατών-μελών της ΕΕ, ενώ εξήρε το έργο όλων των ανθρώπων των Γιατρών του Κόσμου που καθημερινά δίνουν “μάχη” στους προσφυγικούς καταυλισμούς.

“Είμαστε περήφανοι για τις δράσεις μας, που χωρίς να χάνονται πόροι, δίνουμε λύσεις εκεί που χρειάζονται” είπε χαρακτηριστικά ο κ.Κανάκης απαντώντας έτσι σε όσους υποτιμούν τις οργανώσεις και απαξιώνουν το έργο τους. Έργο που αν δεν υπήρχε “το Εθνικό Σύστημα Υγείας απλά θα κατέρρεε” επισήμανε ο κ.Κανάκης.

“Δεν υποκαθιστούμε το Σύστημα Υγείας αλλά δρούμε εντός του, και μάλιστα χωρίς διακρίσεις ανάμεσα σε πρόσφυγες και Έλληνες εκ των οποίων 1 στους 3 δεν έχει πρόσβαση στο σύστημα Υγείας” επισήμανε από την πλευρά του ο Γενικός Διευθυντής της Βελγικής Αντιπροσωπείας Pierre Verbeeren, τονίζοντας η συνεργασία όλων αποτελεί μια πρόκληση για την αντιμετώπιση αυτού του σοβαρού προβλήματος.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε η Elisa Visconti, Γενική Συντονίστρια του προγράμματος, και έχουν συλλέξει γιατροί, νοσηλευτές, κοινωνικοί λειτουργοί, ψυχολόγοι και μαίες στους καταυλισμούς και στις 2 κινητές μονάδες, μέχρι τώρα έχουν πραγματοποιηθεί 10.929 εξετάσεις ασθενών. Πιο αναλυτικά: 9.332 Πρωτοβάθμιας Ιατρικής Φροντίδας Υγείας, 767 Σεξουαλικής και Αναπαραγωγικής Υγείας, 361 Ψυχικής Υγείας καθώς και 469 οδοντιατρικές εξετάσεις. Μεταξύ των ανθρώπων που εξετάστηκαν 53% ήταν γυναίκες και 47% άνδρες, ενώ το 35% των ωφελούμενων ήταν ηλικίας κάτω των 15 ετών. Οι 3 κύριες χώρες προέλευσης ήταν το Αφγανιστάν, η Συρία και το Ιράκ.

Μεταξύ των ανθρώπων που εξετάστηκαν 53% ήταν γυναίκες και 47% άνδρες, ενώ το 35% των ωφελούμενων ήταν ηλικίας κάτω των 15 ετών

Σε γενικές γραμμές, η κατάσταση υγείας των ανθρώπων που εξετάστηκαν είναι καλή. Επισημαίνεται ότι τα περισσότερα προβλήματα υγείας που αντιμετωπίζουν συνδέονται είτε με το με το ταξίδι που πραγματοποίησαν για να φτάσουν στην Ελλάδα, είτε με τις δύσκολες συνθήκες διαβίωσης στους καταυλισμούς: διαμονή, υγιεινή, κλπ.

Οι πιο κοινές παθήσεις που καταγράφτηκαν είναι οι λοιμώξεις του αναπνευστικού (25%), τα ορθοπεδικά (13%) και τα δερματολογικά προβλήματα (13%). Παράλληλα, παρατηρούνται μεμονωμένα περιστατικά χρόνιων παθήσεων (υψηλή πίεση, διαβήτης, επιληψία, σοβαρή αναπηρία…) τα οποία παραπέμπονται στα κοντινότερα νοσοκομεία, ενώ οι ομάδες των Γιατρών του Κόσμου καλύπτουν τις ανάγκες μεταφοράς και διερμηνείας.

Στόχος η πρόληψη σεξουαλικώς μεταδιδόμενων νοσημάτων

Άλλος βασικός άξονας του προγράμματος, σύμφωνα με την κα.Visconti, είναι η Σεξουαλική και Αναπαραγωγική Υγεία. Κατά τη διάρκεια των πρώτων 6 μηνών, τα πεδία δράσης των μαιών και της γυναικολόγου περιλάμβαναν προγεννητικό και μεταγεννητικό έλεγχο, υποστήριξη για τον θηλασμό, θεραπεία κολπικών μολύνσεων, ενώ περίπλοκες περιπτώσεις εγκυμοσύνης παραπέμφθηκαν σε νοσοκομεία.

Για το δεύτερο εξάμηνο, οι Γιατροί του Κόσμου, θα συνεχίσουν να παρέχουν αυτές τις υπηρεσίες, ενώ θα διευρύνουν το πεδίο δράσης τους και σε τομείς όπως ο οικογενειακός προγραμματισμός, η προώθηση της αντισύλληψης, η πρόληψη σεξουαλικώς μεταδιδόμενων νοσημάτων, η υποστήριξη σε περίπτωση ανεπιθύμητης εγκυμοσύνης ή καρκίνου τραχήλου της μήτρας και μαστού.

Αυξάνονται τα προβλήματα ψυχικής υγείας

Οι ψυχολόγοι και κοινωνικοί λειτουργοί δίνουν ιδιαίτερη σημασία στην ψυχική υγεία των προσφύγων και παρέχουν ψυχοκοινωνική υποστήριξη με ατομικές ή ομαδικές συνεδρίες. Καταγράφονται όλο και περισσότερα περιστατικά με συμπτώματα κατάθλιψης, άγχους, ψυχολογικού τραύματος ή και τάσης αυτοτραυματισμού που οφείλονται στην παρατεταμένη παραμονή σε καταυλισμούς, στην απώλεια παραδοσιακών ρόλων μέσα σε μια κοινότητα και στην έλλειψη δραστηριοτήτων. Προκειμένου να βελτιωθεί η ψυχική κατάσταση προσφύγων-μεταναστών, η συμμετοχή τους στην καθημερινή ζωή στους καταυλισμούς κρίνεται ως αναγκαία.

Οι Γιατροί του Κόσμου θα συνεχίσουν να βρίσκονται στο πλευρό των προσφύγων με ψυχοκοινωνικές συνεδρίες ενώ παράλληλα θα εργαστούν προς μια πιο ολιστική προσέγγιση, υποστηρίζοντας κοινοτικές πρωτοβουλίες που θα μπορούσαν να βελτιώσουν την ψυχολογική, και κατ’ επέκταση τη σωματική υγεία του πληθυσμού στους καταυλισμούς της χώρας.

Χρειάζεται ένα δίκαιο και κοινό σύστημα παροχής ασύλου

Τέλος, ισχυρό μήνυμα κατά των ακραίων φωνών λαϊκισμού, έστειλε η Monika Ekstrοm, η οποία μιλώντας εκ μέρους της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, υποστήριξε και εκείνη το ζήτημα χρίζει κοινής Ευρωπαϊκής αντιμετώπισης,  και δεσμεύτηκε πως η Κομισιόν θα συνεχίσει να στηρίζει την Ελλάδα και να εργάζεται για τη δημιουργία ενός δίκαιου και κοινού συστήματος παροχής ασύλου, ενώ προέβλεψε πως οι ανάγκες θα αυξηθούν, καθώς οι συρράξεις στην ευρύτερη περιοχή συνεχίζονται και σχεδόν 65 εκ. άνθρωποι υπολογίζεται πως έχουν εκτοπιστεί από τις εστίες τους.